Sigortanın tarafları
Bir poliçede dört rol karşınıza çıkar:
| Rol | Kimdir? | Ne yapar? |
|---|---|---|
| Sigortacı | Sigorta şirketi | Prim karşılığında riski üstlenir, tazminatı öder (TTK md. 1401). |
| Sigorta ettiren | Sözleşmeyi yapan kişi | Primi öder, beyan ve ihbar yükümlülüklerini yerine getirir. |
| Sigortalı | Menfaati korunan kişi | Hasarda tazminat hakkı ona aittir. |
| Lehtar | Bedeli alacak kişi | Can sigortalarında sigorta bedelini alır. |
Kişinin kendi aracına kasko yaptırması gibi çoğu durumda sigorta ettiren ve sigortalı aynı kişidir. Ancak Türk Ticaret Kanunu md. 1454, sigorta ettirenin üçüncü bir kişinin menfaatini de sigortalatabileceğini söyler. Bu durumda sözleşmeden doğan haklar sigortalıya aittir ve sigortalı, aksine sözleşme yoksa tazminatı doğrudan sigortacıdan isteyebilir.
Örnekler
Aşağıdaki durumlar yalnızca anlatım amaçlı örneklerdir:
- Şirket aracı: Bir şirket, çalışanının kullandığı ama şirket adına kayıtlı araca kasko yaptırır. Sigorta ettiren de sigortalı da araç sahibi olan şirkettir; aracı kullanan çalışan sigortalı değildir.
- Kiracının eşya sigortası: Kiracı kendi eşyaları için konut sigortası yaptırır. Sigorta ettiren ve sigortalı kiracıdır; bina ise ev sahibinin menfaatidir ve ayrıca sigortalanmalıdır.
- Ebeveynin yaptırdığı sağlık sigortası: Anne, çocuğu için tamamlayıcı sağlık sigortası yaptırır. Sigorta ettiren anne, sigortalı çocuktur.
- Hayat sigortası: Bir kişi kendi hayatını sigortalatır ve eşini lehtar gösterir. Sigorta ettiren ve sigortalı kendisi, lehtar eşidir.
Sık karıştırılanlar
- Sigortalı ve aracı: Acente ve broker sigortanın tarafı değildir; sözleşmeye aracılık eder.
- Sigortalı ve zarar gören: Trafik sigortası gibi sorumluluk sigortalarında tazminatı, sigortalının zarar verdiği üçüncü kişi alır. Sigortalı ise kendi sorumluluğu için güvence altındadır.
Poliçede bu bilgilerin nerede yazdığını sigorta poliçesi nasıl okunur rehberimizde anlattık. Bkz. poliçe.